Tıbbi Onkoloji Hakkında Genel Bilgi:

İç Hastalıkları ihtisasını tamamladıktan sonra ayrıca bir yan dal uzmanlığı eğitimi alınarak Tıbbi Onkoloji  uzmanı olunur. Tıbbi Onkoloji, kötü huylu tümörlerin önlenmesi, erken tanısı ve  ilaç ile tedavi edilmesiyle ilgilenen bir Bilim Dalı’dır. Bu açıdan Cerrahi Onkoloji ve Radyasyon Onkolojisi Bilim Dalları’ndan ayrılır. Tıbbi Onkoloji’nin uyguladığı tedaviler çoğunlukla damar yoluyla veya ağızdan alınan ilaçlarla yapılmaktadır ve kemoterapi olarak adlandırılır. Son yıllarda, kişiye ve tümöre özel tedavi olarak adlandırılan, etki ve yan etkileri alışılmış kemoterapi ilaçlarından farklı “hedefe yönelik” ilaçlar da dünyada ve ülkemizde kullanılmaktadır.

Damar yoluyla uygulanan kemoterapi ilaçları, hastanemiz eczanesi  tarafından temin edilerek hastaya uygulanır.  Hastanın evde kullanacağı ilaçlar raporları hazırlanıp reçete edilmektedir. Tedavilerin çoğu için gece hastanede yatmak gerekmemektedir. Hastaların tedavileri, günübirlik kemoterapi birimimizde bir kaç saat içinde tamamlanmaktadır. Teşhis için ileri tetkik gereken veya tedavisi 1 günden uzun sürecek hastalar servisimizde yatırılabilmektedir. Ülkemizde onkoloji hastalarının tedavileri için kullanılan ilaçlara en güncel şekilleriyle erişilebilmektedir.  Belirli hastalıklarda etkisi kanıtlanmış, ancak henüz ülkemize ithal edilmemiş ilaçlar, Sağlık Bakanlığı’nın yönergelerine uygun olarak rapor ve reçeteleri düzenlendiğinde Eczacılar Birliği tarafından getirtilerek hastalara uygulanabilmektedir.

Tıp Fakültesi öğrencilerine İç Hastalıkları Anabilim Dalı’nda  3. ve 4. sınıfta stajyer, 6. sınıfta intern doktor olarak çalışmaları boyunca Tıbbi Onkoloji teorik ve pratik eğitimleri verilmektedir. Beş yıllık İç Hastalıkları Asistanlığı sırasında Tıbbi Onkoloji eğitimi verilmektedir. İç Hastalıkları ihtisasını tamamlamış uzman doktorlar, ayrıca 3 yıl süren bir yan dal eğitimi sonrasında Tıbbi Onkoloji uzmanı olabilmektedirler. Eğitimin bir parçası olarak, öğrenci ve asistanların da katıldığı makale ve seminer saatleri, hastayla ilgili diğer bölümlerin katılımıyla tanı ve tedavilerin tartışıldığı tümör konseyleri yapılmaktadır.

       Tıbbi Onkoloji’nin Tarihçesi*:

Tıbbi Onkoloji’de modern ilaç tedavilerin kullanıma girmesi, 1940-1950 yıllarında başlamıştır. 1950-1970 yıllarında, yüzbinlerce bitki ve kimyasal madde araştırılmış ve çoğu bugün hala kullanılmakta olan kanser tedavi ilaçları ortaya çıkmıştır.İlk kez 1973 yılında, Amerika Birleşik Devletleri’nde (A.B.D.) Tıbbi Onkoloji, ayrı bir bilim dalı olarak belirlenmiştir. Bu tarihte A.B.D.’de 1000 kadar erişkin ve pediatrik onkolog bulunmakta idi. Avrupa’da ise erişkin ve pediatrik Onkoloji Bilim Dalları 1995 yılında resmi olarak tanındı.  Türkiye’de 1983 yılında Tıpta Uzmanlık Tüzüğü’nde yapılan değişiklikler sırasında, Pediatrik ve Erişkin Onkoloji yan dalları, Pediatri ve İç Hastalıkları’nın birer yan dalı olarak kabul edilmiş oldu.

Türkiye’de 1960’lı yıllardan itibaren çeşitli kliniklerde kemoterapi ilaçları kullanılmaya başlanmıştır. 1961 yılında Prof. Dr. Ayhan Çavdar Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde, 1965 yılında Prof. Dr. Gündüz Gedikoğlu, İstanbul Üniversitesi Çapa Tıp Fakültesi’nde Pediatrik Hematoloji – Onkoloji Ünitesi’ni kurdu. Erişkin hastalarla ilgili olarak kemoterapi uygulamaları 1963 yılında İstanbul Üniversitesi Çapa Tıp Fakültesi’nde İç Hastalıkları uzmanı Dr. Metin Aran tarafından başlatıldı. Ankara’da 1962 yılında Ahmet Andiçen Hastanesi hizmete girmekle beraber, başlangıçta daha çok cerrahi ve radyoterapi ağırlıklı kanser tedavileri uygulanmıştır. Prof. Dr. Dinçer Fırat, A.B.D.’de iki yıl Onkoloji eğitimi almış ve 1962 yılında Türkiye’ye dönerek Onkoloji Ünitesi kurmak için girişimde bulunmuş, ancak bu amacını 1972 yılında Hacettepe Üniversitesi’nde gerçekleştirebilmiştir. 1972 yılında Prof. Dr. Bülent Berkarda İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi’nde Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı’nı ve Doç. Dr. Metin Aran SSK Okmeydanı Hastanesi’nde Tıbbi Onkoloji servisini kurdu. 1978 yılında Prof. Dr. Önder Berk Ankara GATA Hastanesi’nde Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı’nı kurdu. Prof. Dr. Cavit Çehreli, 1978 yılında Samsun, 1994 yılında Dokuz Eylül Tıp Fakülteleri’nde Tıbbi Onkoloji Bilim Dalları’nı kurdu. Prof. Dr. Fikri İçli, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde 1979 yılında onkolojik tedavi uygulamalarına başladı ve 1988 yılında Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı’nı kurdu. Türkiye’deki diğer Tıbbi Onkoloji Bilim Dalları ve Klinikleri,  bu üniversitelerden yetişen uzman ve öğretim üyeleri tarafından kurulmuştur. 2013 yılında Türkiye’de yaklaşık 300 Tıbbi Onkoloji Uzmanı vardır.

 

*Tarihçe için kaynak: Prof. Dr. Dinçer Fırat (editör): 20. Yüzyılda Türk Onkolojisine Bakış, sayfa 103-125. Ankara – 2001.